M8 H3 Monetair beleid

• Economie
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 5

H3 Monetair beleid

Lesdoelen, je kunt:

• uitleggen hoe de centrale bank de interne waarde van de euro bewaakt
• de verkeersvergelijking van Fisher toepassen
• de gevolgen van monetair beleid op KT en LT verklaren

Programma

LessonUp vragen en uitleg

Afsluiting: wat heb je geleerd?

Schrijf eens op ...

Rol van / taken van centrale bank (DNB/ECB):

• 1:
• 2:
• 3:
• 4:
• 5:

Uitleg

Rol van / taken van centrale bank (DNB/ECB):

1. In omloop brengen chartale geld
2. Beheerder reserve buitenlandse valuta
3. Toezicht monetaire infrastructuur
4. Toezicht aanbieders financiële producten
5. Bewaken interne waarde van valuta (euro)

Uitleg

Verschijningsvormen van geld:

• Chartaal geld: munten en bankbiljetten
• Giraal geld: saldo op betaalrekeningen bij bank

• Fiduciair geld?
• Waarde van geld is gebaseerd op vertrouwen, iedereen accepteert de waarde die is afgesproken

Schrijf eens op ...

Waarden van geld:

• Intrinsieke waarde = 
• Nominale waarde = 
• Interne waarde =
• Externe waarde =

Uitleg

Waarden van geld:

• Intrinsieke waarde (wat materiaal waard is)
• Nominale waarde (waarde die erop staat)
• Interne waarde (wat je ervan kunt kopen = koopkracht)
• Externe waarde (hoeveel buitenlands geld je ervan kunt kopen)

Schrijf eens op ...

Wat is de maatschappelijke geldhoeveelheid en hoe ligt de relatie met de interne waarde van €?

Uitleg

Maatschappelijke geldhoeveelheid (M):

• Al het geld (chartaal en giraal) in handen van het publiek.
• Centrale bank bepaalt hoe groot M is.
• Meer geld in omloop (grotere M) => inflatie
• Hogere prijzen => daling koopkracht => daling interne waarde.

Video

• Maatschappelijke geldhoeveelheid: chartaal en giraal geld (in handen van publiek)

• Bekijk het filmpje en beantwoord dan de volgende vraag: Hoe ontstaat het girale geld?

0

Video

• Girale deel van maatschappelijke geldhoeveelheid ontstaat door kredietverlening door banken.

• Bekijk het filmpje en beantwoord dan de volgende vraag: Hoe kan DNB/ECB de girale geldhoeveelheid beïnvloeden?

Uitleg

Verkeersvergelijking van Fisher M x V = P x T

• M: Maatschappelijke geldhoeveelheid
• V: Omloopsnelheid van geld 
• P: Prijsniveau
• T: Aantal transacties (verkoop goederen/diensten)
• Stel T = 100, P = € 2, M = € 40 (40 munten 1€), V= ?

V

Omloopsnelheid: aantal keren per jaar dat het geld gebruikt wordt om goederen of diensten te kopen.<div>Omloopsnelheid blijkt in praktijk vrij constant (verandert niet veel).</div>

M x V = P x T

Monetaire expansie. Centrale bank verhoogt M. V is constant. Op korte termijn zijn prijzen star. Dus T stijgt of bij ieder prijsniveau gaat de gevraagde hoeveelheid omhoog.

1. Hoe verklaar je de verschuiving met de verkeersvergelijking van Fisher?<div>2. Is dit een verschuiving op korte of lange termijn?</div>

Uitleg

Maatschappelijke geldhoeveelheid stijgt

• Korte termijn, prijzen star => T / vraag stijgt
• Lange termijn, productieomvang maximaal => prijzen stijgen = inflatie
• Lange termijn => geld is neutraal, reëel niet anders
• Stel T = 100, P = € 2, M = € 40 (40 munten 1€), V= 5
• M wordt € 50. Gevolg KT? Gevolg LT?

Wat heb je onthouden?

De ECB bewaakt de interne waarde van de euro. Dat betekent?

Wat is de
verkeersvergelijking van Fisher?

Wat zijn instrumenten van DNB/ECB in het monetair beleid?

Wat zijn de gevolgen van monetair beleid op KT en op LT?

Lesdoelen, je kunt:

• uitleggen hoe de centrale bank de interne waarde van de euro bewaakt
• de verkeersvergelijking van Fisher toepassen
• de gevolgen van monetair beleid op KT en LT verklaren

Huiswerk

Bestuderen § 3.3 en maken opdracht 6 t/m 14