Les 8 - Rene Descartes & David Hume

Wat is kennis?
Beeld en werkelijkheid 
Les 8: René Descartes en David Hume
klas 2
1 / 17
suivant
Slide 1: Diapositive
LevensbeschouwingMiddelbare schoolvwoLeerjaar 4

Cette leçon contient 17 diapositives, avec quiz interactifs, diapositives de texte et 3 vidéos.

time-iconLa durée de la leçon est: 30 min

Éléments de cette leçon

Wat is kennis?
Beeld en werkelijkheid 
Les 8: René Descartes en David Hume
klas 2

Slide 1 - Diapositive

Lesdoel en lesopbouw
Lesdoelen:
Kennen: Rene Descartes (rationalist) en David Hume (empirist)
Kunnen: meedoen met vragen
Lesopbouw:
  1.  Video: Rene Descartes + vragen
  2. Uitleg: Rene Descartes
  3. Video: David Hume + vragen
  4. Uitleg: David Hume
  5. Video + vragen over oorzaak + gevolg
  6. Reflectie: wat weten we nu?

Slide 2 - Diapositive

Kennistheorie (of kennisleer)
  • Eén van de filosofische vragen waar kennistheorie ook over gaat, is de vraag naar wat de ultieme bron van kennis is. 
  • Veel filosofen gingen ofwel uit van het verstand (ratio) of de zintuiglijke ervaring (empirie). 
  • In de moderne filosofie zullen we zien dat Rene Descartes uitgaat van het verstand (rationalisme) en David Hume van de zintuiglijke ervaring (empirisme) als ultieme kennisbron.

Slide 3 - Diapositive

3

Slide 4 - Vidéo

00:31
Wat was de precieze beroemde uitspraak van René Descartes?
A
hora est
B
acta non verba
C
in vino veritas
D
cogito ergo sum

Slide 5 - Quiz

01:09
Welke redenering gebruikt Descartes om te komen tot zijn beroemde uitspraak?

Slide 6 - Question ouverte

01:50
Waarin ben je Descartes dus vrij?
A
in je lichaam
B
in je vrije tijd
C
in bekende omgevingen
D
in je geest (denken)

Slide 7 - Quiz

René Descartes (1596 - 1650)
  • Was een Franse filosoof/wiskundige. Op zoek naar een nieuwe wetenschappelijke methode. 
  • Om tot die nieuwe methode te komen, moeten volgens Descartes eerst alles afbreken en opnieuw beginnen. Twijfel als manier van afbreken, als de bulldozer. Twijfel als methode om tot iets onbetwijfelbaars te komen.
  • Cruciale vraag: wat is onbetwijfelbaar? Descartes: dat jij of iets twijfelt!
  • Wordt gezien als de eerste moderne rationalist: een aanhanger van het idee dat het verstand de ultieme bron van kennis is. Het verstand ook gebruiken als manier van twijfelen.

Slide 8 - Diapositive

2

Slide 9 - Vidéo

01:08
Leg in je eigen woorden uit: hoe kijkt David Hume tegen causaliteit aan? De wet van oorzaak en gevolg?

Slide 10 - Question ouverte

02:12
Wat hoort er op de onderstaande lege velden volgens Hume?

"De [...] is de slaaf van de [...]"
A
passies, rede
B
rede, logica
C
rede, passies
D
rede, geloof

Slide 11 - Quiz

David Hume (1711 - 1776)
  • Was een Schotse filosoof. Was nogal kritisch op de zogenaamde 'noodzakelijke waarheden' waar men naar op zoek was in zijn tijd 
  • 'Noodzakelijke waarheden' zijn volgens Hume maar nietszeggend: ze vertellen ons helemaal niets over de wereld om ons heen. Volgens Hume moet je accepteren dat je enkel waarschijnlijkheden hebt, geen zekerheden.
  • Hume was een voorbeeld van een empirist: al je begrippen of ideeën moeten getoetst kunnen worden aan de ervaring. Anders zijn het maar illusies (nep-ideeën). Ervaring gebruiken als manier van twijfelen.

Slide 12 - Diapositive

Casus: biljartballen
  • Casus: stel je voor dat je op een avond met een vriend of vriendin gaat poolen of biljarten. Je pakt een keu en stoot daarmee de ene bal tegen de andere. 
  • Bedenk een kort antwoord op de volgende vragen (een minuut de tijd):
  • Vraag 1: wat betreft het stoten van de biljartballen: wat is de oorzaak en het gevolg?
  • Vraag 2: hoe zou Hoe zou David Hume aankijken tegen dit oorzaak en gevolg? Wat zou hij zeggen dat de oorzaak en het gevolg is? 
timer
2:00

Slide 13 - Diapositive

Slide 14 - Vidéo

Wat is de oorzaak? Wat is het gevolg?

Slide 15 - Question ouverte

Hoe zou David Hume aankijken tegen oorzaak en gevolg in dit geval? Wat zou hij zeggen dat de oorzaak en het gevolg is?

Slide 16 - Question ouverte

Reflectie: wat weten we nu?
We weten nu dat.. 
  • Rene Descartes een Franse filosoof was die het rationalisme aanhing: de stroming dat het verstand de ultieme bron van kennis is. Alle kennis moest (net als een huis) gebouwd zijn op goede fundering, volgens Descartes. 
  • David Hume een Schotse filosoof was die het empirisme aanhing: de stroming dat de ervaring de ultieme bron van kennis is. Al onze ideeën moeten getoetst worden aan de ervaring. Zelfs de wet van oorzaak bestaat zo niet 'echt' volgens Hume, maar slechts als menselijk verzinsel. 

Slide 17 - Diapositive