This lesson contains 49 slides, with interactive quizzes and text slides.
Lesson duration is: 60 min
Items in this lesson
Paragraaf 1 Dierenwelzijn
5.4 Planten leggen energie vast
Slide 1 - Slide
Doel 5.4 deel 1
Je leert welke stoffen planten maken bij de fotosynthese
Je leert dat een plant geen suikerklontje is
Je leert hoe het blad is opgebouwd
Je leert welke factoren het fotosyntheseproces beïnvloeden
Slide 2 - Slide
(ATP)
Slide 3 - Slide
Autotroof
Planten zijn autotroof. Dat wil zeggen dat ze hun eigen energierijke organische stoffen kunnen maken van anorganische stoffen.
Dit kunnen ze doen mbv fotosynthese.
Fotosynthese is eigenlijk koolstofassimilatie.
Slide 4 - Slide
Voortgezette assimilatie
Maar een plant is geen suikerklontje. Van glucose maakt de plant dus allerlei andere stoffen: andere koolhydraten, vetten, eiwitten, DNA enz.
Dit proces heet voortgezette assimilatie.
Slide 5 - Slide
Slide 6 - Slide
Slide 7 - Slide
Fotosynthese
Gebeurt in de chloroplasten (bladgroenkorrels).
Groene delen van de plant (voornamelijk bladeren).
In de bladgroenkorrels zit de stof chlorofyl.
Kleurstof die zonlicht absorbeert.
Slide 8 - Slide
Uit zeer fijn vermalen spinaziebladeren wordt een extract verkregen. Dit extract kan onder invloed van licht ADP omzetten in ATP. Onder invloed van licht zal dit extract waarschijnlijk ook in staat zijn tot vorming van:
A
anorganisch fosfaat (Pi)
B
koolstofdioxide
C
pyrodruivezuur
D
zuurstof
Slide 9 - Quiz
Plantencellen
bladgroenkorrels/ chloroplasten: hier vindt fotosynthese plaats (aanmaak van glucose met water en CO2).
Slide 10 - Slide
Plantencellen
Welk nummer stelt de chloroplast voor?
Slide 11 - Slide
Welk nummer is de chloroplast?
Slide 12 - Open question
Plantencellen
Welk nummer stelt de chloroplast voor?
Nummer 4 !!!
Slide 13 - Slide
Bouw van het blad
orgaan van een
plant
speciaal voor
fotosynthese
Slide 14 - Slide
Palissadeparenchym
Sponsparenchym
Nerf/ houtvat
Huidmondje
Sluitcellen
Cuticula
Slide 15 - Slide
pallisade-
parenchym:
aaneengesloten
cellaag vol met
bladgroenkorrels
Slide 16 - Slide
spons-
parenchym:
cellaag met
bladgroenkorrels
en intercellulaire
ruimtes
Slide 17 - Slide
cuticula:
waslaagje
beschermt tegen
ziekteverwekkers
en uitdroging
Slide 18 - Slide
huidmondjes:
gaswisseling
(CO2 erin, O2 eruit)
Slide 19 - Slide
Huidmondjes nemen CO2 op en geven O2 af. Zal andersom ook gebeuren? Dus nemen planten O2 op en geven CO2 af?
A
Ja, 's nachts als er O2 nodig is voor dissimilatie.
B
Ja, 's nachts want niet al het opgenomen CO2 is gebruikt of wordt opgeslagen.
C
Nee, want de huidmondjes werken maar via één bepaalde richting.
D
Nee, want 's nachts gaat de fotosynthese gewoon door.
Slide 20 - Quiz
Aanpassingen van planten aan verschillende milieuomstandigheden zijn: 1 een dikke cuticula, 2 een groot bladoppervlak, 3 een groot aantal huidmondjes. Welke van deze aanpassingen kan men aantreffen bij de vetplanten?
A
aanpassing 1
B
aanpassing 2
C
aanpassing 3
D
aanpassing 1 en 3
Slide 21 - Quiz
Kunnen huidmondjes behalve in bladeren ook voorkomen in stengels? En in ondergrondse wortels?
A
niet in stengels en ook niet in ondergrondse wortels
B
alleen in ondergrondse wortels
C
alleen in stengels
D
in zowel ondergrondse wortels als in stengels
Slide 22 - Quiz
Huidmondje
sluitcellen:
sluiten bij warmte
en voorkomen
verlies van water
Slide 23 - Slide
nerf:
bevat hout-
vaten die water aan-
voeren (en
anorganische
soffen)
Slide 24 - Slide
Een plant met bladgroen staat in de zon. De plant krijgt voldoende CO2 en water. In de plant wordt daaruit via een aantal tussenstappen onder andere zetmeel gevormd. Over de vorming van zetmeel worden de volgende beweringen gedaan.
1 Bij de vorming van zetmeel uit organische stoffen wordt geen lichtenergie gebruikt. 2 De vorming van zetmeel vindt alleen plaats in cellen met bladgroen. 3 Het gevormde zetmeel wordt via de bastvaten naar de wortels getransporteerd.
Welke van deze beweringen is of welke zijn juist?
A
bewering 1
B
bewering 2
C
bewering 1 en 3
D
bewering 2 en 3
Slide 25 - Quiz
1
Bij de vorming van zetmeel uit organische stoffen wordt geen lichtenergie gebruikt. JUIST want dit is voortgezette assimilatie
2
De vorming van zetmeel vindt alleen plaats in cellen met bladgroen. ONJUIST want dit geen koolstofassimilatie
3
Het gevormde zetmeel wordt via de bastvaten naar de wortels getransporteerd. ONJUIST, zetmeel is een te groot molecuul, het wordt voor transport eerst omgezet in sacharose
Slide 26 - Slide
voor fotosynthese
is zonlicht, water
en CO2 nodig
Zonlicht
CO2
Water
Water
Slide 27 - Slide
Fotosynthese
Afhankelijk van omgevingsfactoren/abiotische factoren
licht (hoeveelheid en kleur)
warmte
CO2
water
grondstoffen (mineralen in de grond)
Slide 28 - Slide
Fotosynthese
Van elke abiotische factor is er een optimumwaarde.
Slide 29 - Slide
Beperkende factor
De abiotische factor waarvan de waarde
het verst ligt van de optimumwaarde is
de beperkende factor.
Verbeter je die factor dan gaat de
fotosynthese snelheid omhoog.
Vaak: CO2 in de lucht.
In plantenkassen: extra CO2 toegevoegd.
Als blijkt dat de hoeveelheid licht toeneemt, de fotosynthese van een plant sneller gaat, dan is licht de beperkende factor voor de fotosynthese.
Als bij meer licht, de snelheid van de fotosynthese gelijk blijft, is een andere factor beperkend.
Bijvoorbeeld het CO2-gehalte of de temperatuur.
Voorbeelden van wat beperkende factoren kunnen zijn:
nitraat-gehalte in de bodem (planten);
zonlicht en CO2-gehalte voor planten (fotosynthese);
temperatuur (enzymwerking).
Slide 30 - Slide
HUISWERK
Bestudeer 5.4
en maak 3-4, 6-7
Slide 31 - Slide
Biomassa van een plant
=
drooggewicht
=
gewicht van alle organische stoffen en mineralen
Slide 32 - Slide
Een spinazieteler oogst zijn spinazie het liefst ’s morgens, waarna hij zijn product zo snel mogelijk afvoert naar de veiling. Als hij later op de dag zou oogsten, dan zouden de plantjes door verdamping meer water verliezen waardoor hij op de veiling minder kilo’s aanvoert. De teler: ‘Dat scheelt mij over een heel seizoen gezien heel wat biomassa en dus inkomsten’.
Gebruikt de spinazieteler het woord biomassa juist? Leg je antwoord uit.
Slide 33 - Open question
Wanneer is de biomassa van een plant tijdens het groeiseizoen groter, bij zonsopkomst of bij zonsondergang? Leg je antwoord uit.
A
bij zonsopkomst, want 's nachts is er alleen dissimilatie en dan neemt de biomassa af en
overdag is er ook assimilatie (fotosynthese) en dan kan de biomassa toenemen.
B
bij zonsopkomst, want 's nachts is er alleen dissimilatie en dan neemt de biomassa toe en
overdag is er ook assimilatie (fotosynthese) en dan kan de biomassa afnemen.
C
bij zonsondergang, want 's nachts is er alleen dissimilatie en dan neemt de biomassa af en
overdag is er ook assimilatie (fotosynthese) en dan kan de biomassa toenemen.
D
bij zonsondergang, want 's nachts is er alleen dissimilatie en dan neemt de biomassa toe en
overdag is er ook assimilatie (fotosynthese) en dan kan de biomassa afnemen.
Slide 34 - Quiz
CO2-gehalte, verlichtingssterkte, temperatuur of O2-gehalte?
Slide 35 - Slide
Wat is bij verlichtingssterkte P en 10 graden Celcius de beperkende factor voor de fotosynthese bij deze toendraplant?
A
CO2-gehalte
B
verlichtingssterkte
C
temperatuur
D
O2-gehalte
Slide 36 - Quiz
Ligt de punt van de grafiek op het schuine gedeelte?
Dan is de x-as waarde de beperkende factor.
Slide 37 - Slide
Wat is bij verlichtingssterkte P en 0 !! graden Celcius waarschijnlijk de beperkende factor voor de fotosynthese bij deze toendraplant?
A
CO2-gehalte
B
verlichtingssterkte
C
temperatuur
D
O2-gehalte
Slide 38 - Quiz
Coloradokevers eten bladeren van aardappelplanten, geen aardappelknollen.
Hoe komt het dat ze daardoor de opbrengst aan aardappels verminderen?
Slide 39 - Slide
Gebruik in je antwoord de begrippen fotosynthese, voortgezette assimilatie en zetmeel.
Brutoproductie is dus de totale hoeveelheid fotosynthese (vorming van glucose).
Nettoproductie betekent de GROEI voor de plant (biomassa/drooggewicht)
Slide 41 - Slide
Onder de bruto primaire productie van een ecosysteem verstaat men de totale hoeveelheid geproduceerde biomassa bij de fotosynthese. De netto primaire productie is dan de hoeveelheid biomassa die overblijft na aftrek van de biomassa die verbruikt wordt bij de dissimilatie.
Het blijkt dat het verschil tussen jaarlijkse primaire bruto- en nettoproductie bij een tropisch regenwoud groter is
dan bij een loofbos in Nederland.
Slide 42 - Slide
Gezien de klimaatomstandigheden, bij een tropisch regenwoud en een loofbos in Nederland, is het grotere bruto-netto verschil ook wel te verwachten. Geef een verklaring voor dit grotere verschil.
A
Tropische regenwouden hebben een hogere nettoproductie (NP) door de hogere temperaturen
B
In een loofbos staan minder bomen dan in een tropisch regenwoud
C
Door de lagere temperaturen in een loofbos in NL, is er minder fotosynthese
D
Door de hogere temperaturen in een tropisch regenwoud is er meer dissimilatie
Slide 43 - Quiz
Neem deze grafiek helemaal over in je schrift !
Het snijpunt van de grafiek met de x-as is het compensatiepunt.
Dan is de brutoproductie gelijk aan de dissimilatie ! BP = D !
Slide 44 - Slide
Hoe groot is de BP bij de punten P, Q en R?
Slide 45 - Slide
Hoe groot is de BP (in ml zuurstof/uur) bij de punten P, Q en R?
A
bij P; BP= 0
bij Q: BP= 200
bij R; BP = 450
B
bij P; BP= 200
bij Q: BP= 0
bij R; BP = 250
Slide 46 - Quiz
Slide 47 - Slide
Wat kan de beperkende factor zijn bij punt Q en punt R?
A
bij Q; verlichtingssterkte
bij R; verlichtingssterkte