4H thema 4 basisstof 5

Onderzoek naar evolutie
Havo 4
Thema 4
BS 5
1 / 15
suivant
Slide 1: Diapositive
BiologieMiddelbare schoolhavoLeerjaar 4

Cette leçon contient 15 diapositives, avec quiz interactifs et diapositives de texte.

time-iconLa durée de la leçon est: 30 min

Éléments de cette leçon

Onderzoek naar evolutie
Havo 4
Thema 4
BS 5

Slide 1 - Diapositive

Vandaag
Leerdoel:
  • Je kunt enkele onderzoeksmethoden naar verwantschap uitleggen
  • Je kunt enkele verschillen tussen organen en orgaanstelsel van de mens en andere dieren in verbinding brengen met de leefomgeving
  • Je kunt een stamboom (fylogenetische boom) aflezen en construeren.

Programma:
  • Wat weten we nog van de evolutietheorie(ën)
  • Verwantschap en stambomen

Slide 2 - Diapositive

afspraken
  • Begin en afsluiting samen
  • Microfoon uit & camera aan 
  • Boek bij de hand
  • Vraag? --> handje opsteken of typen in chat

Slide 3 - Diapositive

Creationisme
Mendel
Lamarck
Darwin
De aarde en organismen zijn geschapen
Eigenschappen veranderen tijdens leven individu. Deze verandering wordt doorgegeven
Organismen met gunstige eigenschappen kunnen zich beter voortplanten, waardoor de gunstige eigenschappen doorgegeven worden
Bepaalde eigenschappen zijn erfelijk en kunnen doorgegeven worden aan nakomelingen.

Slide 4 - Question de remorquage

Wat betekent het als een gebied een hoge selectiedruk heeft?
A
De leefomstandigheden zijn goed voor enkele soorten
B
De leefomstandigheden zijn goed voor alle soorten
C
De leefomstandigheden zijn zwaar, niet alle soorten kunnen hier overleven
D
De leefomstandigheden zijn zwaar, niet alle individuen van één soort kunnen hier overleven

Slide 5 - Quiz

Wat is de goede volgorde van evolutie?
A
Survival of the fittest, natuurlijke selectie, genetische variatie, overerving goede eigenschappen
B
Genetische variatie, natuurlijke selectie, survival of the fittest, overerving goede eigenschappen
C
Natuurlijke selectie, genetische variatie, survival of the fittest, overerving goede eigenschappen
D
Genetische variatie, survival of the fittest, natuurlijke selectie, overerving goede eigenschappen

Slide 6 - Quiz

Stambomen (fylogenetische bomen en Cladogrammen)
Verwantschapschema's tussen soorten --> stamboom/fylogenetische 
boom

Verwantschap tussen groepen soorten
 --> cladogram

Splitsing: gemeenschappelijke voorouder


Hoe wordt verwantschap vastgesteld?

Slide 7 - Diapositive

Onderzoek naar verwantschap
Mate van verwantschap afhankelijk van tijd sinds gemeenschappelijke voorouder.

Verschillende methoden om verwantschap te bepalen:
  • Fossielen: levensvormen
  • Bouw organismen: homologe organen en rudimentaire organen
  • Biochemie: verschil/overeenkomsten in eiwitten
  • Genetica: verschil/overeenkomsten DNA/RNA

Slide 8 - Diapositive

Homologe en analoge organen
Homoloog = overeenkomsten bouwplan, andere vorm/functie
--> gemeenschappelijke voorouder

Analoog = overeenkomsten vorm/functie, ander bouwplan
--> niet verwant

Slide 9 - Diapositive

Rudimentaire organen
= organen die functie hebben verloren

Gevolg van verdwijnen van een eigenschap door andere leefomstandigheden.

Slide 10 - Diapositive

Biochemie
Overeenkomsten in DNA en eiwitten zeggen iets over verwantschap

Op basis van het eiwit cytochroom c:
  • Komt alleen voor in eukaryoten
  • Speelt een rol bij glucose verbranding in mitochondriën

Slide 11 - Diapositive

Genetisch onderzoek
Op basis van ribosomaal RNA (rRNA):
  • Bij prokaryoten en eukaryoten

Op basis van DNA:
  • DNA-sequencing
  • Mate van overeenkomst in basenvolgorde zegt iets over de verwantschap

Slide 12 - Diapositive

Zet de verwantschap tussen soorten van minst naar meest:
Maki en mens
Maki en gibbon
Mens en chimpansee
Apen van de oude wereld en orang-oetang

Slide 13 - Question de remorquage

Zet de verwantschap tussen soorten van minst naar meest:
Maki en mens
Maki en gibbon
Mens en chimpansee
Apen van de oude wereld en orang-oetang

Slide 14 - Question de remorquage

Zelf werken
Lezen: 
BS 5 (blz. 199 t/m 204)

Maken:
BS 5 opdr. 48 t/m 55

Slide 15 - Diapositive